Mijn visie op de film van mijn nicht © Manja Croiset

Als je een boek uitgeeft in eigen beheer ben je een amateur, als je een film maakt op die wijze ook.  Alleen als je toevallig een bekende vader en man hebt. Zij mag het dan gemaakt hebben zonder het geld van Freek was het niet gelukt.
Meer dan een egodocument is het niet.

Natuurlijk lig ik wel te kijken naar de film van de nicht met wie wij een grootvader delen, een foto van hem in de film ook in mijn bezit. Foto’s van Max en Gerard, niet van  Odo. Eén immens bezwaar tot op heden. Hella interviewt en vertelt en spreekt verschrikkelijk lelijk, onze gemeenschappelijk neef Hans is ze dik mee bevriend net als jij. Die heeft Maxima Nederlands gegeven en presentatie, had daarvoor hulp gevraagd meissie, ( in het openbaar in een film, maar ook eerder in voordrachten, dan moet je dat vakkundig doen, ik had  dat al na de uitkomst van haar eerste boek toen ze voor het eerst op tournee was gehoord, maar vond haar gegroeid. Eigen productie een ander zou daar aan geschaafd hebben denk ik) maar so far so good, nog geen vals sentiment. Tante Ro zat bij de Joodsche Raad en overleefde, zo kwam Eli daar ook kort terecht.

Ik zet misschien komende dag iets op haar website, we hadden het laatst over de sluit N die gebruikt ze niet, maar vooral haar stem klinkt grof en plat. Ja en verder was toch aparter dan volkomen vreemden….Later meer. Manja.

Marjolijn. vervolg. Ik zou echt slapen /rusten vanwege die buren, maar toch even verder  vertellen. Ik keek zenuwachtig, maar geen moment van ontroering zoals Marc Rutte (Minister President e.v.a. vol schoten) misschien voor ons te gewoon. Wel vreemd niet spreken over vermoord, maar niet teruggekomen ( Eva en Eli hebben zich in mei 45 in het feestgedruis gestort, dan hebben Odo en Paula niet gedaan, dat ook niet zo gevoeld). Niet wegzetten als boerenpummels, maar toch moeilijk haar te schrijven.. vanwege de overleden kleindochter. Haar dochter een pronte deerne en de kleindochter ook niets joods te zien, ze zijn ook niet zo op gevoed…  Die kleindochter een teer poppetje, vreselijk een kleinkind te verliezen, maar ze hoorden hellemaal m.i. niet in de film. (Vals sentiment als tear trekker?) Dat dan wel in scène gezet.
Zeggen Roos en Hella tegen Maggie, gisteren waren we in de kerk van wie was die? Van Maria, niet onze kerk, hè? Kind duidelijk geen flauw benul. Ze nemen haar mee naar  een synagoge “dit is onze kerk”. ONZIN. Alsof ze daar ooit komen…Oma is joods, dan is mamma joods en jij ook….

.
Ik was zenuwachtig. Niet geëmotioneerd. Geen topper deze film, maar ook niet van dit kan niet. Die hoge ogen is dus puur de naam. Overigens is ergens een interview met Eva lang geleden. Daar is ze niet hard en onaangenaam. Ze waren wel natuurlijk, het was geen toneelstukje, maar een goede film nee.

Haar tante en grootmoeder net als de onze Jetje en Hanny bij aankomst in Auschwitz vergast,
NIET TERGGEKOMEN Vreemd dan de recensie van Elsbeth Etty in de NRC.

Geen woord over eerder Eli die haar letterlijk alle hoeken van de kamer liet zien, maar als gezegd, de eerste 5 minuten gemist. Enfin alles altijd aandikken, ouders overlevenden KZ’ s voor goed de wereld uit.

( O nu heb ik dat eerste gemiste stuk gezien en daar staat dat wel, dus excuus). Maar ergens absoluut gelezen, we moesten zielig zijn en dat was ik niet.

En spraaklessen moet ze hebben wat is het publiek kritiekloos. Misschien daarom indertijd kwaad op me, maar ik dacht al eerder gedumpt en het was geen rancune/terugpakken. Rechtzetten.
Ps. een film die inde huidige tijd, door ieder privé persoon met een videorecorder gemaakt zou kunnen zijn. Wat een  ophef om weinig.

O wel frappant, ze woonden vlakbij ons in de weteringstraat. Toen Paula alleen was met Ingrid woonde Eva’s moeder daar nog.

Nu ik die eerste minuten heb gezien zijn die misschien het beste.

 

Mijn zus vroeg net: “wie was tante Ro?”

Deel 3 Ik was begonnen als reactie,

Tante Ro, ie woonde in een kamer op de Zandhoek bij ze in huis. Weet je dat niet meer,? Nou in de woonkamer heb ik haar ook nooit gezien. Ergens halverwege de trappen en Hella was dol op haar. Ik lag te denken. Hella heeft nu een tentoonstelling in Westerbork en dat bracht me bij een bezoek ( Paula was niet mee Yoram en jij waren naar Azië) en je kinderen in Hoogland. Odo en ik waren met hen naar Westerbork jouw kinderen zochten op die davidssterren (Paula noemde ze jodensterren) naar namen, die zijn er niet. Raviv of Sjachaf dat weet ik niet meer, wilden perse iemand spreken over onze familie Odo stribbelde tegen of ik het was of Raviv die ik daar heel goed toe in staat acht, klampte toch een medewerkster aan en we werden mee genomen een kamertje in. Er kwam een lijst met namen en Odo heb ik maar 1  andere keer zo gezien en dat beschijf ik ook in OVER DE SHOAH DIE NOOIT VOORBIJ GAAT was totaal van de kaart en niet tot rijden in staat en jouw oudste reed nig belabberd en dat was heel vervelend, maar goddank blij dat hij ons toen naar huis heeft gereden ( nu  ben ik een vod en kan steeds minder, maar dit kan ook emotie zij, IK BEGIN TE BEVEN)…. Ik zet even een nieuw item dat ik met je deel.

De Israëlische kleinkinderen begrepen niets van hun savta. Als het weer oorlog werd, konden we toch bij hen komen? Dat moet een andere keer zijn geweest, want Paula was er niet bij.
Na bezoek aan het kampterrein, dringen Marjolijns kinderen hevig aan om terug te gaan naar het museumgebouw en de bibliotheek. Odo verzet zich mijn invulling: bang voor wat hij te zien zal krijgen, maar bezwijkt onder de druk. We spreken een medewerker aan. We zitten met elkaar en een vrouw vraagt om welke namen het gaat. Ze worden tevoorschijn gehaald, we krijgen kopieën. Raviv had net zijn rijbewijs en reed belabberd, maar ik was opgelucht dat hij ons naar huis bracht. Odo was niet in staat geweest. *Nooit heb ik hem zo gezien. En dat was niet om zijn achternaam, maar om de familie van mamma. Zo rolt dat woord er nu spontaan uit…

Ja en dan komt er iets anders boven.

Dat is wel degelijk het geval, 24 jaar eerder. Hij had maar incidenteel contact met Harm Veling, een verzetsman met wie hij in het Sachsenhausen heeft gezeten. We logeerden in Groningen, mijn vader en ik gingen hem samen op de bonnefooi opzoeken. Er wordt opengedaan; een zoon. Odo : “Is Harm thuis”? Hij bleek een paar dagen ervoor te zijn overleden, we zijn maar heel even binnen geweest. Odo reed terug als een zombie dwars door alle rode lichten heen. Het was totaal niet beangstigend, samen zwijgend in het donker terug. Ik weet niet of hij zich nog van mijn aanwezigheid bewust was. Met mijn vader was zwijgen in de auto vaak een grote vorm van intimiteit heel anders dan thuis, kop dicht, ik luister…

Bij dat luisteren en koppen dicht ik ben een tijdlang elke week met Odo  naar Hardenberg geweest, we spraken zelden, maar samen luisterend naar klassieke muziek en vandaar uit ook dit ik moet even rusten… Ik word niet goed….

IK BEGIN TOCH TE HUILEN….

*Nooit heb ik van iemand zo goed afscheid genomen als van Wim, vlak voor zijn overlijden in familiekring. Odo en ik waren daar, Olga was al dood, Wim lag in een ziekenhuisbed in de woonkamer, een gespannen stilte. We waren daar met zijn jongste zoon, eveneens arts, en de vrouw van Jan Wouter en alle 5 de kleinkinderen, van 6 tot 18. Ik ben op de grond gaan zitten, verzamelde de kinderen om me heen en heb voorgelezen, de spanning ebde weg. Odo zei: “Wim luisterde aandachtig mee”. Hij was in slaap gevallen en Odo wou wegsluipen. “O nee,” zei ik “niet zonder afscheid te nemen”. Ik legde mijn beide handen om zijn hoofd, een kus drukkend op zijn bol en zei: “ik zal je missen, Wim”. “Ik jou ook” antwoordde de noitore atheïst. In stilte zijn we naar huis gereden, we zullen nog geen vijf minuten binnen zijn geweest, toen de telefoon ging; Maarten. Wim was vlak ervoor overleden. Odo had aan Maarten gevraagd: “enig idee, hoe lang nog?” “ Nee, geen enkel.” Mijn vader zei tegen mij: “zou het euthanasie zijn geweest?”, maar Ana en Jan Wouter waren er niet. Misschien inmiddels wel, hij was luisterend naar Schubert “vertrokken”. Op de happening die zijn begrafenis geworden is in Gramsbergen, ben ik bewust niet meegegaan. Ik was opgegaan in de massa, mijn vader wel een prominente rol als beste vriend en spreker. Van Wim naar Odo. Wim’s zoon zou in zijn mail uit NANYANG aan mij, bij de dood van Odo verwijzen naar de speech van míjn vader bij de dood van zíjn vader.

Schnitt. Uit de mail van Jan Wouter Vasbinder: Mijn vader heeft jouw vader altijd beschouwd als zijn beste vriend, en hoewel hij dat niet gehoord of gezien heeft, ben ik er zeker van dat mijn vader heel gelukkig was dat jouw vader hem heeft toegesproken voor hij begraven werd. Ik zal het nooit vergeten: ” Wim, oude makker…”
Als je zo oud bent geworden als Odo zijn er weinig of geen oude makkers meer in leven, maar ze waren er wel. Mijn vader was er een van. Hij hield van Odo en hij zou hem toegesproken hebben zoals je vader dat deed:
” Odo, oude makker ….”                                                                                                 Ik begin alweer te huilen.
Wim voelde zich bezeerd, toen Odo vastliep door zijn kampverleden en vervroegd met pensioen ging.              
 
Hij zei: “WAAROM BEN JE NIET NAAR MIJ TOEGEKOMEN”?

Advertenties

Een Reactie op “Mijn visie op de film van mijn nicht © Manja Croiset

  1. Dag Manja, ik ben jouw website aan het bekijken en zie opeens de naam van mijn opa terugkomen, Harm (Pieter) Veling. Je beschrijft dat je met Odo hem bent gaan opzoeken en dat mijn opa toen overleden was.

    Graag zou ik in contact komen. Er is nog erg veel onduidelijk over de ontberingen die mijn opa heeft geleden in Sachsenhaussen en de impact daarvan op zijn gezin en rest van de familie is groot geweest.

    Heb jij meer informatie over hoe het in het kamp is geweest en nog beter hoe het met mijn opa daar is geweest?

    Groet,

    Carlo Ezinga

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s